امواج مغزی –

مغز انسان در حالات مختلف امواج خاصی با طول موجهای متفاوت از خود منتشر میکند .

تا سه دهه پیش دانشمندان فیزیولوژیست فقط دو حالت خودآگاهی یعنی بیداری و خواب را تشخیص میدادند اما پژوهشگران حالت متمایز سومی از حالات فیزیولوژیکی را باین دو حالت خواب وبیداری افزودند و سه حالت خود آگاهی را متمایز نمودند که عبارت بود از بیداری – خوابیدن – و خواب دیدن .

با استفاده از دستگاه الکترو انسفالو گراف توانستند در حالت های مختلف بسامد یا سیکل امواج مغزی متغیر را از هم متمایز نمایند .که نهایتاٌ باین نتیجه رسیدند که :

در فرد بالغ ، زمانیکه عضلات شل (منبسط) و چشم ها بسته است ولی نخوابیده است امواج با طول موجی تقریبی با بسامد از 8تا 13 سیکل درثانیه منتشر میگردد .

اگر چشم ها گشوده شود این امواج ناپدید میگردد اما در حالات سرخوشی و انبساط خاطر یا دلتنگی با چشم گشوده نیز این امواج بروز میکند .

بعلت کثرت این امواج در حالات مختلف آنرا امواج(( آلفا )) نامیده اند .

اما امواج مغزی به انواع دیگری با طول موجهای بیش از 13 سیکل در ثانیه نیز مشاهده میشود ،

که دامنه شان کمتر از دامنه امواج آلفا ست این امواج با طول موج بیشتر از 13 سیکل در ثانیه را امواج ((بتا )) نامیدند

امواج بتا عموماٌ نشانه آنست که مغز کاملاٍ فعال است .


و همچنین امواجی با طول موج کمتر در زمان تمرکز و تفکر و آرامش بویژه در شیرخواران با طول موج 3تا 5 سیکل در ثانیه نیز مشاهده گردید که به آن ریتم ((دلتا )) میگویند .  

اما امواج خاص با طول موج 4 تا 7 سیکل درثانیه نیز وجود دارد که به آن امواج (( تتا )) میگویند

امواج تتا امواجی است که در حالت آرامش کامل و لذت بردن و خلاقیت یک اثر یا تمرکز کامل بر موضوعی آگاهانه یا ناآگاهانه ظاهر میگردد .

بروز امواج تتا با طول موج 4 تا 7 سیکل در ثانیه حالتی است توام با آرامش و رضایت و لذت که هدف مدی تیشن بویژه مدیتیشن خلاق

(TM )- Transcendental Meditation) )  است .

  فرکانس و طول موج امواج مغزی - بترتیب از بالا -امواج بتا طول موج بیش از 13-امواج آلفاطول موج 8 تا 13- امواج تتا طول موج4تا7  -و امواج دلتا طول موج 3تا5 سیکل در ثانیه  

مراحل خواب

مراحل خواب را میتوان به چهار مرحله تقسیم نمود .

مرحله اول – چند لحظه نخستین خواب است سپس مراحل 2و3و4 که حالت بسط ( شل شدن ماهیچه ها ) حالت ناخودآگاهی سبک یا خواب سبک – و مرحله ناخود آگاهی عمیق یا خواب سنگین است شروع میشود.

در واقع خواب حالتی چرخشی دارد برخلاف آنچه که تصور میشد که خواب حالت برزخی و خارج شدن روح ازبدن و یا آزادشدن روح است و یکسان است .

یک دوره خواب شبانه 6 تا 8 ساعته شامل پنج دوره ظهور از مرحله یک تا چهار و برگشت به مرحله یک و بیداری است .

در افراد خوابیده نیز دوره هائی وجود دارد که به حالت بیداری شبیه است .

این دوره ها هر شب چهار تا پنج بار اتفاق افتاده و تکرار میشود .

فرق شخص خواب با فرد بیدار در این استکه – همه ماهیچه های فرد خواب در حالت بسط (رهائی –َ شل) قراردارد و در مراحل مختلف خواب چشم در زیر پلک بسرعت در حرکت است .

اگر شخص خوابیده را در حالت حرکات سریع چشم از خواب بیدار کنید میگوید که در حالت خواب دیدن بوده است .

اولین دوره حرکت سریع چشم یا دوران اولیه خواب دیدن فقط 5 تا 6 دقیقه با خواب دیدن همراه است ، در حالیکه دوره های بعد دوره های رویا دیدن 20 تا 40 دقیقه ایست .

همه افراد بدون استثناٌ خواب میبینند در واقع حدود بیست درصد زمان خوابیدن در حالت خواب دیدن میگذرد .

اگر کسانی ادعا میکنند که دیشب را اصلاٌ خوابم نبرده است ادعائی درست نیست فقط این افراد هیچ  یک  ازمراحل چهار مرحله ای  از پنج دوره خواب شبانه را تکمیل نکرده اند .

یا به عبارت دیگر اگر کسی چهار مرحله خواب را یعنی حالت آمادگی خواب – حالت بسط ماهیچه ها – حالت خواب سبک و حالت خواب عمیق را تکمیل کند یک دوره خواب کامل را انجام داده است مثل خواب بعد از ظهر اما اگر کسی با چشمان بسته تمام طول شب را در رختخواب باشد اما یک سیکل چهار مرحله ای خواب را تکمیل نکند احساس کسالت و بی خوابی میکند.